Του Μ. Αποστόλου
Στις αρχές της δεκαετίας του 30, ο τότε πρόεδρος των ΗΠΑ Φραγκλίνος Ρούζβελτ προχωρούσε σε μια σειρά προγραμμάτων και μέτρων για την αντιμετώπιση των συνεπειών της οικονομικής ύφεσης, την οποία είχε προκαλέσει το χρηματιστηριακό κραχ του 1929. Στόχος αυτών των προγραμμάτων ήταν η αναθέρμανση της οικονομίας, μέσω της αύξησης των κυβερνητικών δαπανών,

της μείωσης της ανεργίας και της διεύρυνσης της καταναλωτικής βάσης. Το σχέδιο του Ρούζβελτ, βασισμένο στις θεωρίες του Κέινς, ονομάστηκε New Deal και οδήγησε σταδιακά σε μία μακροχρόνια οικονομική ανάπτυξη που κορυφώθηκε τη δεκαετία του 60, αν και οι πολέμιοι του σχεδίου θεωρούν ότι οι πολιτικές που ακολουθήθηκαν οδήγησαν τελικά στη μείωση της κατανάλωσης και στην έξαρση της ανεργίας, επισημαίνοντας ότι η ανάκαμψη ουσιαστικά προήλθε από τον... Β Παγκόσμιο Πόλεμο.

Ογδόντα χρόνια αργότερα, ο πλανήτης βιώνει μία νέα μεγάλη οικονομική κρίση και πλέον οι «ειδικοί» προτείνουν ως διέξοδο την εφαρμογή του... Green New Deal, δηλαδή την ανάπτυξη της παγκόσμιας οικονομίας μέσω επενδύσεων στις καθαρές τεχνολογίες και τις φυσικές υποδομές.

Μόνο τυχαία δεν είναι η τελευταία έκκληση του Ο.Η.Ε. προς τις κυβερνήσεις των χωρών όλου του κόσμου να αντιμετωπίσουν την κατάρρευση του χρηματοπιστωτικού συστήματος, τις κλιματικές αλλαγές και τα επιστιστικά προβλήματα μέσα από την «πράσινη ανάπτυξη».

«Στοίχημα»
Ηδη, πάντως, κορυφαίοι ηγέτες του πλανήτη όπως ο νέος πρόεδρος των ΗΠΑ Μπαράκ Ομπάμα, ο πρωθυπουργός της Μεγάλης Βρετανίας Γκόρντον Μπράουν και ο Γάλλος πρόεδρος Νικολά Σαρκοζί είναι αποφασισμένοι να στηρίξουν στο «στοίχημα» της «πράσινης οικονομίας».

Σε παγκόσμιο επίπεδο, ο τζίρος που προκύπτει από δραστηριότητες που σχετίζονται με την προστασία του περιβάλλοντος ξεπερνά το 1 τρισ. ευρώ (το οποίο αναμένεται να φτάσει το 1,2 τρισ. μέχρι το 2020).

Το 50% του συνολικού τζίρου αφορά την ενεργειακή επάρκεια και την ισορροπία των βιώσιμων μεταφορών, την προμήθεια νερού, την υγιεινή των χώρων και τη διαχείριση αποβλήτων.

Παράλληλα, η «πράσινη οικονομία» αποτελεί «μηχανή παραγωγής» απασχόλησης, αφού οι θέσεις εργασίας που έχει δημιουργήσει υπολογίζονται σε 21 εκατομμύρια. Μόνο στον τομέα των Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας απασχολούνται περίπου 2,3 εκατομμύρια άνθρωποι (300.000 στα αιολικά, 170.000 στα φωτοβολταϊκά, 624.000 στα ηλιοθερμικά και πάνω από 1 εκατ. στα βιοκαύσιμα και τη βιομάζα), ενώ μέχρι το 2030 εκτιμάται ότι στους τομείς αιολικής και ηλιακής ενέργειας θα απασχολούνται περίπου 8,4 εκατομμύρια άτομα.

Οπως είναι φυσικό, ο κλάδος έχει συγκεντρώσει το ενδιαφέρον όλων των μεγάλων επενδυτικών και επιχειρηματικών ομίλων.

Τα τελευταία χρόνια έχουν δημιουργηθεί δεκάδες funds «καθαρής ενέργειας» από κολοσσούς όπως είναι οι HSBC, F&C, Schroeders, Virgin και DWS, ενώ είναι αξιοσημείωτο ότι ακόμη και οι παγκόσμιες βιομηχανίες, οι οποίες έχουν σημαντικό μερίδιο ευθύνης για τη μόλυνση του περιβάλλοντος, προωθούν επενδύσεις που έχουν ως στόχο την παραγωγή όσο το δυνατόν πιο «καθαρών» προϊόντων.

Δεν είναι τυχαίο ότι κολοσσοί του μεγέθους της General Electric, της Google, της Coca Cola, της HSBC, της Wal-Mart, της Du Pont Chemicals, της Lafarge και όλων σχεδόν των πετρελαϊκών ομίλων και των αυτοκινητοβιομηχανιών επενδύουν στην καθαρή τεχνολογία.

ηΠλεονέκτημα Σημειώνεται χαρακτηριστικά ότι για κάθε εκατομμύριο δολάρια που επενδύεται στον ενεργειακό τομέα, δημιουργούνται κατά μέσο όρο 36,3 θέσεις εργασίας στους τομείς της εξοικονόμησης ενέργειας, 12,2 θέσεις εργασίας στους τομείς των ανανεώσιμων πηγών ενέργειας και μόλις 7,3 θέσεις εργασίας στους συμβατικούς ενεργειακούς τομείς (όπως τα ορυκτά καύσιμα).

Στον τομέα της Γεωργίας, 12 εκατομμύρια άνθρωποι μπορεί να απασχολούνται στον τομέα της βιομάζας, ενώ μία παγκόσμια μετατόπιση στην κατασκευή «πράσινων κτιρίων» θα δημιουργήσει εκατομμύρια δουλειές στον κατασκευαστικό κλάδο.

Ωστόσο, η διεθνής χρηματοπιστωτική κρίση έχει «παγώσει» τεράστια επενδυτικά σχέδια για την προώθηση της «πράσινης τεχνολογίας», καθώς δεν είναι λίγοι εκείνοι που εκτιμούν ότι σε μία οικονομία που μπαίνει σε φάση ύφεσης, δεν ευνοούνται οι επενδύσεις σε δαπανηρές εναλλακτικές μορφές ενέργειας και γενικότερα σε φιλικά προς το περιβάλλον προϊόντα.

Πρόσφατα ο Φατίχ Μπιρόλ, επικεφαλής οικονομολόγος στη Διεθνή Υπηρεσία Ενέργειας (ΙΕΑ), υπογράμμισε πως η πλήρης μετατροπή της ενεργειακής οικονομίας βρίσκεται μόνο στο... κεφάλι μας, καθώς στην πράξη, με τη χρηματοδότηση να περιορίζεται και τις τιμές του πετρελαίου να υποχωρούν, οι πιθανότητες για κάποιους επενδυτές να τοποθετήσουν δισεκατομμύρια σε ένα μακρινό μέλλον καθαρής ενέργειας μειώνονται αισθητά.

ΤΙ ΣΧΕΔΙΑΖΟΥΝ ΕΕ ΚΑΙ ΗΠΑ
Οι πέντε «ανάσες» για τον πλανήτη

Εκκληση για επενδύσεις στην «πράσινη οικονομία» έκανε πρόσφατα ο υπεύθυνος του ΟΗΕ για τις κλιματικές αλλαγές, Ιβο Ντε Μπερ, σημειώνοντας ότι η ραγδαία αύξηση της ενεργειακής ζήτησης θα απαιτήσει συνολικές επενδύσεις 22 τρισ. δολαρίων μέχρι το 2030, δηλαδή 1 τρισ. δολάρια ετησίως.

Ηδη αρκετές χώρες έχουν ανακοινώσει τα επενδυτικά τους σχέδια, ενώ και πολλές επιχειρήσεις υλοποιούν σημαντικά επενδυτικά προγράμματα.

Για παράδειγμα, ο νέος πρόεδρος των ΗΠΑ Μπαράκ Ομπάμα έχει δηλώσει ότι θα επενδύσει 150 δισ. δολάρια στην «πράσινη οικονομία» τα επόμενα 10 χρόνια, η Μεγάλη Βρετανία σχεδιάζει επενδύσεις ύψους 100 δισ. δολαρίων μέχρι το 2020 για την παραγωγή 7.000 ανεμογεννητριών, ενώ και οι Γερμανοί θα συνεχίσουν να επενδύουν στην καθαρή ενέργεια πάνω από 10 δισ. δολάρια ετησίως.

Η κινητικότητα που παρατηρείται στην «πράσινη οικονομία» δεν είναι τυχαία, καθώς ιδιαίτερα πέντε τομείς μέσα από τη βιώσιμη ανάπτυξη οι οποίοι θα δημιουργήσουν πολλές θέσεις εργασίας. Οι τομείς αυτοί είναι:

Η καθαρή ενέργεια και οι νέες τεχνολογίες, συμπεριλαμβανομένης της ανακύκλωσης.

Η αγροτική ενέργεια συμπεριλαμβανομένων των ανανεώσιμων πηγών ενέργειας και της βιομάζας.

Η αειφόρος γεωργία, συμπεριλαμβανομένης της βιολογικής καλλιέργειας.

Οι υποδομές για το οικοσύστημα και η μείωση των εκπομπών που προκαλούνται από την αποψίλωση και την υποβάθμιση των δασών.

Η βιώσιμη ανάπτυξη πόλεων όπως τα «πράσινα κτίρια» και οι φιλικές προς το περιβάλλον μεταφορές.

ΤΖ. ΣΟΡΟΣ

Ανάπτυξη μέσα από τα κράτη

Ενα New Deal στο πρότυπο εκείνου του Ρούζβελτ, με περιβαλλοντικό προσανατολισμό προτείνει ο Τζορτζ Σόρος,

«γκουρού» των αγορών. Εκτιμά πως η αντιμετώπιση της ρύπανσης προϋποθέτει μαζικές κρατικές επενδύσεις, οι οποίες θα δημιουργήσουν μια νέα πηγή ζήτησης, αναγνωρίζοντας έτσι την αδυναμία της «ελεύθερης αγοράς» να δώσει λύση στην κρίση.

Δείγμα του τεράστιου -και κερδοσκοπικού- ενδιαφέροντος που έχει προσελκύσει η «πράσινη οικονομία», είναι οι αυξημένες κατά 60% επενδύσεις το 2007 σε σχέση με το 2006.

Οι καθαρές τεχνολογίες αποτελούν τον τρίτο μεγαλύτερο κλάδο σε επενδύσεις από τα venture capitals στις ΗΠΑ μετά την Πληροφορική και τη Βιοτεχνολογία, ενώ το... πράσινο Venture capital στην Κίνα συγκεντρώνει περίπου το 20% των συνολικών επενδύσεων τα τελευταία χρόνια.

 

ΠΗΓΗ: This email address is being protected from spambots. You need JavaScript enabled to view it.